Açıklama
Yerli ağır sanayinin en güçlü temsilcilerinden Çukurova (Çukurova Makina – ÇMS) markasının ürettiği bekoloder (kazıcı-yükleyici) ve iş makinelerinde kullanılan, gücünü dünyaca ünlü İngiliz Perkins (Özellikle Perkins 1104 veya eski nesil 1004 / 4.236 serisi) motorlardan alan modellerine ait, krank milinin arkasındaki volan göbeğine preslenen 106 dişli orijinal marş çember dişlisidir.
Çukurova’nın iş makinelerinde (Örn: Çukurova 880, 883, 885 serilerinin belirli motor konfigürasyonlarında veya eski jenerasyon modellerinde) yer alan bu 106 dişli çember, marş motorunun önündeki pinyon dişlisi (Genellikle 10 diş veya 11 diş olan 12V/24V Lucas, Prestolite, Bosch veya Iskra tipi marş dinamoları) ile kusursuz bir sentez ve hatve (diş adımı) uyumuyla çalışır. Kontak çevrildiğinde marş pinyonu ileri fırlayarak bu 106 dişli çembere kenetlenir ve yüksek kompresyonlu dizel motorun ilk çalıştırma hareketini krank miline doğrudan aktarır.
Öne Çıkan Özellikler
-
Ağır Hizmet Tipi Sertleştirilmiş Çelik: Çukurova iş makinelerinin şantiye, hafriyat ve zorlu saha koşullarında maruz kaldığı yüksek kompresyon direncine ve ani mekanik darbelere dayanabilmesi için indüksiyon yöntemiyle yüzeyi özel olarak sertleştirilmiş dövme karbon çeliğinden imal edilmiştir. Dişlerde kırılma, ufalanma veya ezilme yapmaz.
-
Tam 106 Diş ve Kusursuz Diş Geometrisi: Perkins OEM standartlarına (Parça Kodu: Genellikle 0410235 veya serisine göre 31162121 varyasyonları) uygun olarak işlenen diş yapısı, marş pinyonunun çembere sıfıra yakın boşluk toleransı ile oturmasını sağlar. Süratli marş anlarında diş atlama, boşa dönme veya marş dişlisini sıyırma gibi sorunların önüne geçer.
-
Sıkı Geçme (Isı Pres) Toleransı: Volan kasnağının etrafına sıcak çakma yöntemiyle monte edildiğinde, motorun ani devir yüklenmelerinde veya yüksek tork dalgalanmalarında volanın üzerinden kaymasını ya da boşa dönmesini önleyen milimetrik iç çap toleransına sahiptir.
Arıza Belirtileri (Volan Dişlisinin Bozulduğu Nasıl Anlaşılır?)
-
Marş Basarken Şiddetli “Gayırtı” ve Metal Kazınma Sesi: Marş anahtarı çevrildiğinde marş motoru boşa döner veya motoru çevirmeye çalışırken arkadan çok sert, kulak tırmalayan bir metal sürtme sesi gelir. Bu durum, volan çemberinin belirli bir bölgesindeki dişlerin tamamen düzleştiğini veya döküldüğünü gösterir.
-
Kör Nokta (Lokal Aşınma) Sebebiyle Bazen Marş Alıp Bazen Almaması: Eğer dişlinin sadece belirli bir noktasında 3-5 diş kırılmışsa, motor stop ettiğinde şans eseri o kırık bölge marş pinyonunun tam karşısına denk gelirse makine marş basmaz. Ancak motor krank kasnağından veya fan kanadından hafifçe el ile çevrilip sağlam diş denk getirilirse makine anında marş alır.
-
Marş Pinyonunu Sürekli Kırması veya Aşındırması: Yeni takılan bir marş dinamosu kısa süre içinde tekrar diş kırıyor veya pinyon dişlisini yalama yapıyorsa, sorun volan dişlisinin diş yapısının bozulmuş (keskinleşmiş, sivrilmiş veya çapaklanmış) olmasından kaynaklıdır.
Teknik Detay Tablosu
| Özellik | Detay |
| Uyumlu Motor Markası | Perkins (İngiltere) |
| Uyumlu Motor Blokları | Perkins 1104 Serisi / 1004 Serisi / 4.236 Kara Motor vb. |
| Uyumlu Makine Markası | Çukurova (Kazıcı-Yükleyici / Bekoloder ve İş Makineleri) |
| Diş Sayısı | 106 Diş |
| Malzeme Yapısı | Yüzeyi Endüstriyel İndüksiyonla Sertleştirilmiş Ağır Hizmet Dövme Çelik |
| Montaj Yöntemi | Isıtılarak Volan Göbeğine Sıkı Geçme (Sıcak Pres) |
| İşlevi | Marş Dinamosunun Dönme Hareketini Krank Miline İletme |
Kritik Montaj Önerisi (Sıcak Geçme / Büzülme Yöntemi)
Volan çember dişlisinin montajı profesyonel rektefiyeciler veya motor ustaları tarafından yapılmalıdır. Hatalı montaj parçanın anında çatlamasına veya volandan kurtulmasına yol açar:
-
Söküm: Eski aşınmış dişli çemberi volandan ayırmak için pürmüzle lokal olarak ısıtılır veya balyoz/keski yardımıyla dengeli şekilde vurularak düşürülür.
-
Isıtarak Takma (Büzülme Geçme): Yeni 106 dişli volan çemberi doğrudan soğuk halde volanın üzerine çakılmaya çalışılmamalıdır. Çelik soğukken esnemeyeceği için zorlama esnasında dişli anında çatlayabilir. Doğru yöntem; yeni dişli çemberinin pürmüz veya ocak yardımıyla yaklaşık 180°C – 250°C civarına kadar eşit şekilde ısıtılmasıdır. Isınan çelik genleşir ve iç çapı milimetrik olarak genişler. Genleşen dişli, volan göbeğinin üzerine eldivenle çok rahat bir şekilde oturtulur. Parça soğudukça büzüşür ve volanı adeta tonlarca pres gücüyle sıkıca kavrar.
-
Pah Yönü Kontrolü: Dişlerin marş pinyonunu rahat karşılaması ve giriş anında kırılmaması için dişlerin tek tarafında hafif pah (eğim) bulunur. Bu odaklamalı (giriş pahı) kısmın marş motorunun geleceği yöne (ön tarafa) baktığından emin olunmalıdır.
