Açıklama
Çukurova (ÇMS) iş makinesi ve forklift grupları için üretilen Şanzıman Kaplinleri, motorun ürettiği gücü şanzımana (tork konvertörüne) veya hidrolik pompalara aktaran en kritik bağlantı elemanlarıdır. Çukurova makinelerin ağır hizmet (heavy-duty) karakterine uygun olarak yüksek tork direncine ve titreşim sönümleme özelliğine sahip olacak şekilde tasarlanmışlardır.
Çukurova Makinelerde Kullanılan Kaplin Tipleri
Çukurova’nın kazıcı-yükleyici (Beko-Loder) ve forklift modellerinde genellikle iki tip kaplin sistemi öne çıkar:
1. Motor – Şanzıman (Flywheel) Kaplinleri
Motorun volan kısmına bağlanan bu kaplinler, gücü doğrudan şanzıman giriş miline aktarır.
-
Özellikleri: Genellikle yüksek kaliteli döküm gövde ve içinde torku yumuşatan kauçuk/polimer takozlar (elastomerler) bulunur.
-
İşlevi: Motorun ani devir artışlarında şanzımanı darbelere karşı korur.
2. Hidrolik Pompa Kaplinleri
Motorun ön veya arka kısmından tahrik alan hidrolik pompaların mil bağlantısını sağlar.
-
Özellikleri: Genellikle yıldız tip (örümcek) veya dişli tip kaplinlerdir.
-
İşlevi: Pompa milindeki eksenel kaçıklıkları tolere eder ve milin kırılmasını önler.
Uyumlu Olduğu Çukurova Modelleri
-
Kazıcı Yükleyiciler (Beko-Loder): 880, 883, 885, 888 serileri.
-
Forklift Grubu: 2.5 ton, 3 ton ve 5 tonluk dizel Çukurova forkliftler.
-
Şanzıman Uyumu: Özellikle ZF, Carraro ve Turner şanzıman kullanan Çukurova modelleri için özel diş yapısına sahip kaplinler.
Çukurova Kaplinlerinin Teknik Avantajları
-
Vibrasyon Sönümleme: Çukurova’da kullanılan Perkins veya Cummins gibi güçlü motorların yarattığı titreşimi şanzımana iletmez, böylece şanzıman rulmanlarının ömrünü uzatır.
-
Yüksek Isı Direnci: İş makinelerinin kapalı ve sıcak motor kompartımanlarında elastik yapısını bozmadan uzun süre çalışabilir.
-
Hassas Diş Yapısı: İç dişli (spline) kısımları, şanzıman miline tam oturacak şekilde CNC tezgahlarda işlenmiştir. Boşluk yapmaz, dolayısıyla “vuruntu” sesini engeller.
-
Sigorta Görevi: Sistemde aşırı bir zorlanma veya kilitlenme olduğunda, kaplinin içindeki plastik/kauçuk kısım (takoz) koparak motorun veya şanzıman millerinin kırılmasını engeller (sigorta görevi görür).
Kaplin Arızası Belirtileri
Eğer Çukurova makinenizde aşağıdaki sorunlar varsa kaplin kontrol edilmelidir:
-
Metalik Takırtı Sesi: Özellikle rölantide veya yük altındayken motor ile şanzıman arasından gelen sesler.
-
Aşırı Titreşim: Makinenin şasine yayılan olağan dışı sarsıntı.
-
Yürüyüş Kaybı: Motor çalışmasına rağmen şanzıman paktlarının dolmaması veya makinenin hiç hareket etmemesi (kaplin tamamen kopmuş olabilir).
-
Hidrolik Zayıflığı: Pompa kaplini sıyırdığında hidrolik kolların yavaşlaması veya tamamen durması.
Bakım ve Değişim Önerisi
-
Takoz Kontrolü: Eğer kaplin parçalı tip (elastomer takozlu) ise, her şanzıman yağı değişiminde takozların çatlak durumu gözle kontrol edilmelidir.
-
Gresleme: Dişli tip kaplin kullanılıyorsa, montaj esnasında aşınmayı önleyici özel yüksek basınç (EP) gresleri kullanılmalıdır.
